De voordelen van een schelpen- of grindtuin

Heb je een vergeten hoek in je tuin? Een strook oud grind, een stuk parking dat je niet meer gebruikt, of een plek met puin en stenen waar niets lijkt te willen groeien? Perfect. Dat is exact de ideale basis voor een schelpen- of grindtuin.

Een grind- of schelpentuin is niet alleen stijlvol en rustgevend, maar ook uitzonderlijk praktisch en toekomstbestendig. Je werkt mét de bodem in plaats van ertegen te vechten – en dat merk je meteen in onderhoud, waterverbruik en plantgezondheid.

Hoe maak je zo'n onderhoudsarme tuin die tegen droogte kan? 

Waarom kiezen voor een schelpen- of grindtuin?

Een schelpen- of grindtuin bewijst dat je zelfs op arme, puinige grond een prachtige, levende tuin kunt maken. Door planten te kiezen die van nature houden van droogte en warmte, krijg je een tuin die meebeweegt met het klimaat, en niet constant om ingrijpen vraagt.

De belangrijkste voordelen:

• Extreem droogtetolerant. Grind en schelpen laten water snel door en houden tegelijk de verdamping tegen.
• Weinig tot geen onderhoud. Onkruid krijgt nauwelijks kans om te kiemen.
• Ecologisch verantwoord. Geen extra voeding nodig, geen extra water, geen mulch die om de paar jaar moet worden aangevuld.
• Ideaal voor moeilijke plekken met puin, zand, stenige en arme grond
• Minder slakken en katten. Gebroken schelpen houden slakken tegen, katten lopen er niet graag op.
• Betere winterhardheid. Veel planten verdragen vorst beter in droge, stenige bodems.
• Lange levensduur van planten

Stappenplan: zo leg je een schelpen- of grindtuin aan

• Stap 1: Kies de juiste plek: een schrale, zandige of stenige bodem met een goede drainage, liefst in de zon


• Stap 2: Maak de bodem onkruidvrij. Verwijder hardnekkig onkruid (zoals distels of akkerwinde); leg eventueel een afbreekbaar onkruiddoek (géén kunststof!).


• Stap 3: Plant rechtstreeks in het grind of puin. Voeg maximaal één handvol bodemverbeteraar toe. Geef de eerste weken voldoende water.


• Stap 4: Breng een laag grind of schelpen aan
  
  
  
  • Grind: 5–10 cm dik
  • Schelpen: eventueel eerst een onderlaag (rijn)zand van 2-3 cm, dan 3–5 cm schelpen erbovenop.

• Stap 5: Plant niet te dicht. Wissel solitairen af met kleine groepjes en laat planten herhalen voor rust en samenhang.

Planten voor een schelpen- of grindtuin

Kies planten die droogte verdragen, weinig voeding nodig hebben en 's winters graag droge voeten hebben (drainage).

• Bodembedekkers & lage vaste planten

Mexicaanse madelief (Erigeron karvinskianus) Hemelsleutel (Sedum spp.) Schoenlappersplant (Bergenia cordifolia) Ballote (Ballota pseudodictamnus) Kruipend tijm (Thymus spp.)

• Siergrassen

Vedergras (Stipa tenuissima) Blauw schapengras (Festuca glauca) Lampepoetsersgras (Pennisetum spp.)

• Bloeiende blikvangers

Vuurpijl (Kniphofia) Sierdistels (Eryngium spp.) Winteriris (Iris unguicularis) Osteospermum

• Mediterrane en droogteminnende planten

Lavendel (Lavandula) Cistus Phlomis Scharlei (Salvia sclarea) Rozemarijn Tijm Oregano

• Struiken & solitairen

Yucca (Yucca filamentosa) Ceanothus  Eucalyptus (op beschutte plek) Phormium 

• Bloembollen (voor kleur in voorjaar)

Sieruien (Allium) Wilde tulpen Sneeuwklokjes

Inheemse planten voor de grindtuin

Ook met inheemse planten kun je perfect een schelpen- of grindtuin maken. De sleutel is: kiezen voor soorten die van nature groeien op schrale, droge, stenige of kalkrijke bodems (duinen, rivieroevers, droge graslanden, kalkhellingen). Planten die houden van zon, weinig of geen voeding nodig hebben en 's winters graag droger staan.

Een paar voorbeelden:

• Wilde marjolein (Origanum vulgare)
• Knoopkruid (Centaurea jacea) (foto)
• Beemdkroon (Knautia arvensis)
• Gele morgenster (Tragopogon pratensis)
• Zandblauwtje (Jasione montana)

Inheemse planten met grijs of behaard blad (typisch voor droogtebestendige soorten):

• Heiligenbloem (Santolina chamaecyparissus – inheems in Zuid-Europa)
• Duizendblad (Achillea millefolium)
• Veldsalie (Salvia pratensis)
• Grijze raket (Berteroa incana)

Bloembollen:

• Vroege krokus (Crocus tommasinianus)
• Wilde narcis (Narcissus pseudonarcissus)

Bodembedekkers voor schrale grond:

• Wilde tijm (Thymus serpyllum)
• Steenanjer (Dianthus deltoides) (foto)
• Muizenoor (Hieracium pilosella)
• Gewone hoornbloem (Cerastium fontanum)

Inheemse siergrassen:

• Blauw schapengras (Festuca ovina)
• Rood zwenkgras (Festuca rubra), stoelt wel nogal uit
• Pijpenstrootje (Molinia caerulea)
• Gewone veldbies (Luzula campestris) – ook geschikt voor halfschaduw